زلزله

زلزله earthquake از جمله بلایای طبیعی خانمان سوز است که هر از گاهی در برخی مناطق جهان رخ می دهد. زلزله در اثر انرژی ناشی از گسیختگی سریع در گسلهای پوسته زمین رخ می دهد. این لرزش ناگهانی پوسته زمین باعث می گردد هر آنچه در سطح وجود دارد تخریب گردد. در همه مناطق زمین امکان زمین لرزه وجود دارد ولی برخی از کشورها بدلیل قرار گرفتن بر روی گسل های فعال امکان وقوع زلزله در بسیار بیشتر است.

زلزله

 

اندازه گیری زمین لرزه

از دو کمیت بزرگی و شدت برای اندازه گیری زمین لرزه استفاده می شود. در سال ۱۹۳۰ چارلزاف ریشتر موضوع بزرگی زلزله را بیان کرد. او با اندازه گیری فاصله میان کانون یک زمین لرزه و دستگاه زلزله نگار و ابعاد منحنی های ثبت شده روی آن ، بر اساس یک ریشتر ، زلزله ای را در کالیفرنیا اندازه گیری می کرد. واضح بود که اگر زمین لرزه قوی تر بود ارتعاشات شدید تری داشت . طبق قرداد بیان شده ، دامنه حرکات زمین را از فاصله ۱۰۰ کیلومتری کانون اندازه گیری می کنند . با اندازه گیری بزرگی ، به آسانی می توان مقدار انرژی حاصل از یک زمین لرزه را بدست آورد.

زلزله

 

اندازه گیری بزرگی یک زمین لرزه، روش تعیین شدت را کامل می کند ، این در حالی است که بیشتر اوقات ، شدت را بزرگی اشتباه می گیرند. یعنی مقیاس مرکالی را با مقیاس ریشتر مخلوط می کنند . هر قدر لرزش زمین شدیدتر باشد ، خسارت ناشی از آن بیشتر خواهد بود . بنابراین ، اگر چه بین بزرگی و شدت رابطه ای وجود دارد ، اما این رابطه روشن و مشخص نیست.

 

زلزله

 

زمین لرزه در ایران

بدلیل وجود گسل های فعالی در ایران امکان وجود زمین لرزه در ایران بسیار بالاست و هر چند سال یک بار شاهد وقوع آن خواهیم بود از جمله زمین لرزه های بزرگ می توان به موارد زیر اشاره کرد.

  • زمین‌لرزه ۱۳۹۶ کرمانشاه
  • زمین‌لرزه ۱۳۹۶ خراسان رضوی
  • زمین‌لرزه مورموری (۱۳۹۳)
  • زمین‌لرزه گوهران (۱۳۹۲)
  • زمین‌لرزه سراوان (۱۳۹۲)
  • زمین‌لرزه دشتی (۱۳۹۲)
  • زمین‌لرزه زهان
  • زمین‌لرزه‌های اهر و ورزقان ۱۳۹۱
  • زمین لرزه کهنوج (۲۰۱۱)
  • زمین‌لرزه فهرج (۱۳۸۹)
  • زمین‌لرزه دامغان ۲۰۱۰
  • زمین‌لرزه بندرعباس ۲۰۰۸
  • زمین‌لرزه بروجرد ۲۰۰۶
  • زمین‌لرزه قشم (۱۳۸۴)
  • زمین‌لرزه زرند ۲۰۰۵
  • زمین‌لرزه مازندران ۲۰۰۴
  • زمین‌لرزه بم ۲۰۰۳
  • زمین‌لرزه بوئین‌زهرا ۲۰۰۲
  • زمین‌لرزه قائن (۱۳۷۶)
  • زمین‌لرزه رودبار و منجیل (۱۳۶۹)
  • زمین‌لرزه طبس
  • زمین‌لرزه دشت‌بیاض و فردوس
  • زمین‌لرزه بوئین‌زهرا (۱۳۴۱)
  • زمین‌لرزه سنگچال آمل
  • زمین‌لرزه کاج‌درخت خراسان

زلزله

 

زمان قبل از زلزله

مطمئنا در زمان زمین لرزه هیچ کاری از کسی بر نمی آید اما اگر بصورت آگاهانه و کارشناسی شده قبل از وقوع زلزله مناطق مسکونی طراحی و ساخته شده باشد در زمان وقوع تلفات کمتری خواهد داد. نمونه بارز آن کشور ژاپن است که رخ دادن زمین لرزه در آن به امری عادی تبدیل شده ولی بدلیل وجود زیر ساخت های صحیح پس از رخ دادن زمین لرزه های قدرتمند خسارت های بزرگی رخ نخواهد داد.

زلزله

 

زمان پس از زلزله

زمان پس از زمین لرزه بسیار مهم است چون به هر دلیلی ممکن است تلفات انسانی داشته باشد. یا بر اثر وجود آوار یا بر اثر وجود ساوانحی مانند آتش سوزی که ناشی از ریزش آوار باشد. قبل از وقوع بایستی ستاد مدیریت بحران تشکیل شود و اتفاقات پس از زلزله را برنامه ریزی کنند تا در زمان لازم بتوانند آن را مدیریت نمایند. متاسفانه مدیریت بحران پس از وقوع زلزله در ایران بشکل صحیحی انجام نمیگیرد و پس از هر زلزله ما شاهد کم و کاستی های فراوانی هستیم.

با این وجود اگر زلزله در کلان شهر های ما اتفاق بیافتد یا در تهران زمین لرزه رخ دهد مطمئنا با انجام مدیریت و روشهای فعلی تلفات بسیار بالایی خواهیم داشت. زلزله تهران موضوع بسیار مهمی است که ممکن است در صورت وقوع عواقب بسیار بد و جبران ناپذیری داشته باشد.

زلزله

زلزله

 

م.خاشعی

مطالب مرتبط

۱ دیدگاه

  1. بهمن ۲, ۱۳۹۶

    […] ملی ایران دارای ساختمانی مستحکم حتی در برابر زمین لرزه هایی به قدرت ۹ ریشتر در ۸ طبقه و با زیر بنای ۹۷۰۰ متر […]

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *